भारतीय ज्ञान प्रणाली IKS साठी मास्टर्स ट्रेनर्स तयार ; NEP अंतर्गत देणार प्रशिक्षण 

एज्यूवार्ता न्यूज नेटवर्क 

विद्यापीठ अनुदान आयोगाने (UGC) भारतीय ज्ञान प्रणाली (IKS) साठी विविध मास्टर ट्रेनर्सची (Master Trainers) सूची असलेली अधिसूचना जारी केली आहे. UGC च्या अधिकृत अधिसूचनेनुसार UGC ने 193 प्राध्यापक (Professor) सदस्यांनी IKS मध्ये पदव्युत्तर प्रशिक्षण (Post Graduate Training) पूर्ण केले आहे. हे प्राध्यापक आता इतर प्राध्यापकांना प्रशिक्षण (Training) देऊ शकतील.

विद्यापीठाने शैक्षणिक  संस्थेने IKS मध्ये प्राध्यापकांना प्रशिक्षण देण्यासाठी अनेक उपक्रम राबवले आहेत. या उपक्रमांमध्ये मार्गदर्शक तत्त्वे प्रकाशित करणे. मानव संसाधन विकास केंद्रे (HRDC) येथे प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित करणे आणि अनिवार्य इंडक्शन आणि रिफ्रेशर कोर्स यांचा समावेश आहे.

आतापर्यंत, UGC ने, शिक्षण मंत्रालयाच्या IKS विभागाच्या सहकार्याने, फेज-I : भारतीय ज्ञान प्रणालीमधील मूलभूत प्रशिक्षणामध्ये देशभरातील 1 हजार 000 प्राध्यापक सदस्यांना प्रशिक्षण दिले आहे. निवडलेल्या शिक्षकांना टप्पा-II मध्ये पदव्युत्तर प्रशिक्षण मिळाले आहे. मास्टर ट्रेनर्सनी पुढील स्पेशलायझेशन आणि सखोल समजून घेण्यासाठी IKS मध्ये फेज-III अंतर्गत शिस्त-विशिष्ट प्रशिक्षण देखील पूर्ण केले आहे. एकूण, 193 प्राध्यापक सदस्यांनी IKS मध्ये पदव्युत्तर प्रशिक्षण पूर्ण केले आहे आणि आता ते इतर प्राध्यापकांना प्रशिक्षण देण्यासाठी पुरेसे कुशल आहेत, अशी माहिती UGC कडून देण्यात आली आहे. 

UGC ने अधिसूचनेत म्हटले आहे की, " IKS च्या सर्वांगीण शिक्षणामध्ये पारंपारिक ज्ञानाचा समावेश करणे अनिवार्य आहे. हे माध्यमिक शाळेतील विषयांसाठी महत्वाचे आहे. NEP 2020 देखील IKS वर संशोधन, संशोधन केंद्रे आणि निधी प्रकल्पांना प्रोत्साहन देते. याव्यतिरिक्त, ते विशेष कार्यक्रम आणि कार्यशाळांद्वारे IKS मधील शिक्षकांना प्रशिक्षण देण्यावर भर देते. IKS चा अवलंब केल्याने सांस्कृतिक वारसा जपला जातो आणि वैद्यक कृषी आणि वास्तुकला यासारख्या क्षेत्रातील समकालीन समस्यांचे निराकरण होण्यास मदत होते.